Downloaded from jne.ir at 10:29 +0330 on Wednesday October 11th 2017

به نام خداوند جان و خرد
مجله آموزش پرستاری
فصلنامه علمی – پژوهشی انجمن علم ی پرستار ی ایران دوره دوم – شماره 3 – بهار 1392

صاحب امتیاز: انجمن علم ی پرستار ی ایران
مدیر مسؤول و سردبیر: دکتر فاطمه الحانی
مدی ر اجرایی: دکتر مجتبی ویس مرادی
شماره پروانه انتشار وزارت ارشاد اسلامی: 4823/94 مورخ 20/2/91
شماره استاندارد بین المللی: 2322-3812
شماره بین المللی نشریه الکترونیکی: 4428-2322 e-ISSN

شورای نویسندگان (به ترتیب حروف الفبا):
دکتر محمد اسماعیل پور بندبنی، استادیار دانشکده پرستاری و پیراپزشکی گیلان
دکتر فاطمه الحانی، دانشیار گروه پرستاری دانشگاه تربیت مدرس
1268732239263

Downloaded from jne.ir at 10:29 +0330 on Wednesday October 11th 2017

Downloaded from jne.ir at 10:29 +0330 on Wednesday October 11th 2017

دکتر منیر انوشه، دانشیار گروه پرستاری دانشگاه تربیت مدرس
دکتر زهره پارسا یکتا، دانشیار دانشکده پرستاری و مامایی دانشگاه علوم پزشکی تهران
دکتر حمید پیروی، دانشیار دانشکده پرستاری و مامایی دانشگاه علوم پزشکی تهران
دکتر محمدعلی چراغی، استادیار دانشکده پرستاری و مامایی دانشگاه علوم پزشکی تهران
دکتر محمدعلی حسینی، استادیار دانشگاه علوم بهزیستی و توانبخشی
دکتر سیده فاطمه حق دوست اسکویی، دانشیار دانشکده پرستاری و مامایی دانشگاه علوم پزشکی تهران
دکتر محمدرضا حیدری، استادیار دانشکده پرستاری و مامایی دانشگاه شاهد
دکتر ناهید دهقان نیری، دانشیار دانشکده پرستاری و مامایی دانشگاه علوم پزشکی تهران
دکتر ناهید رژه، استادیار دانشکده پرستاری و مامایی دانشگاه شاهد
دکتر سادات سیدباقر مداح، استادیار دانشگاه علوم بهزیستی و توانبخشی
دکتر نعیمه سیدفاطمی، دانشیار دانشکده پرستاری و مامایی دانشگاه علوم پزشکی تهران

در این سایت فقط تکه هایی از این مطلب با شماره بندی انتهای صفحه درج می شود که ممکن است هنگام انتقال از فایل ورد به داخل سایت کلمات به هم بریزد یا شکل ها درج نشود

شما می توانید تکه های دیگری از این مطلب را با جستجو در همین سایت بخوانید

ولی برای دانلود فایل اصلی با فرمت ورد حاوی تمامی قسمت ها با منابع کامل

اینجا کلیک کنید

دکتر آذر طل، دکترای آموزش بهداشت و ارتقای سلامت دانشگاه علوم پزشکی تهران
دکتر عباس عبادی، استادیار دانشکده پرستاری دانشگاه علوم پزشکی بقیه اﷲ
دکتر عباس عباسزاده، دانشیار دانشکده پرستاری و مامایی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی
دکتر شهرزاد غیاثوندیان، استادیار دانشکده پرستاری و مامایی دانشگاه علوم پزشکی تهران
دکتر علی فخرموحدی، استادیار دانشکده پرستاری و پیراپزشکی سمنان
دکتر مسعود فلاحی خشکناب، دانشیار دانشگاه علوم بهزیستی و توانبخشی
دکتر انوشیروان کاظم نژاد، استاد گروه آمار زیستی دانشگاه تربیت مدرس
دکتر عیسی محمدی، دانشیار گروه پرستاری دانشگاه تربیت مدرس
دکتر ندا مهرداد، استادیار دانشکده پرستاری و مامایی دانشگاه علوم پزشکی تهران
دکتر حسن ناوی پور، استادیار گروه پرستاری دانشگاه تربیت مدرس
دکتر علیرضا نیکبخت نصرآبادی، استاد دانشکده پرستاری و مامایی دانشگاه علوم پزشکی تهران
دکتر مجتبی ویسمرادی، استادیار دانشکده پرستاری و مامایی دانشگاه علوم پزشکی تهران
دکتر مجیده هروی، استادیار دانشکده پرستاری و مامایی دانشگاه شاهد
دکتر فریده یغمایی، دانشیار دانشکده پرستاری و مامایی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی

ویراستار انگلیسی: دکتر مجتبی ویس مرادی
ویراستار فارسی: دکتر فاطمه الحانی
حروفچینی و صفحه آرایی: فرشته حیدری
طراح جلد: اصغر سورانی
ناشر: انجمن علم ی پرستار ی ایران
مشاوران علمی این شماره (به ترتیب حروف الفبا):
دکتر محمد اسماعیل پور بندبنی دکتر محمدرضا حیدری دکتر شراره خسروی دکتر ناهید رژه محمدعلی سلیمانی دکتر رضا ضیغمی دکتر آذر طل دکتر طاهره طولابی دکتر علی فخرموحدی دکتر فرشته مجلسی دکتر بهرام محبی رضا مسعودی بتول نحریر رقیه نظری پوران فراهانی دکتر مجتبی ویس مرادی دکتر مجیده هروی دکتر معصومه همتی مسلک پاک دکتر فریده یغمایی
نشانی: تهران – میدان توحید – دانشکده پرستاری و ماما یی تهران
کدپستی: 1419733171، صندوق پستی: 398/14195، تلفن و نمابر: 66592535
e-mail: info@jne.ir , Website: http://jne.ir

آموزش پرستاری دوره 2 شماره 3 بهار 1392، 26-16
بررسی تأثیر آموزش به بیمار و پیگیر ی تلفنی توسط پرستار بر میزان امیدوار ی بیماران نارسایی قلبی

اسماء شجاعی1، بتول نحریر2، نسیم نادری3، آرمین زارعیان4
چکیده

مقدمه: این پژوهش با هدف بررسی تأثیر آموزش به بیمار و پیگیری تلفن ی توسط پرستار بر میزان ام یدواری د ر بیمـاراننارسایی قلبی انجام شد.
روش: در ا ین پژوهش 189 ب یمار مبتلا به نارسایی قلب ی به روش نمونهگیری مبتن ی بر هدف انتخاب و به طور تـصادفی در 3 گروه شاهد و یا آزمون قرار گرفتند. گروه شاهد فقط مراقبتهای روت ین ب یمارستانی را دریافت کرد. گروه آزمـون اول حـین ترخیص به مدت یک ساعت آموزش حضوری و یک کتابچه آموزشی محقق ساخته دریافت کـرد. گـروه آزمـون دوم عـلاوه بـر دریافت آموزش حضوری و کتابچه آموزش ی حین ترخیص، 3 ماه پیگیر ی تلفنی توسط پرستار را بعد از تـرخ یص دریافـت کردنـد .
ابزار جمعآوری اطلاعات شامل پرسشنامههای جمع یت شناختی و امیدواری م یلر (Miller) بودند. تجزیه و تحلیـ ل اطلاعـات بـااستفاده از آزمو نها ی آماری و نرم افزار SPSS v.18 صورت گرفت.
یافتهها: قبل از انجام مداخله اختلاف معناداری بین م یـانگین هـای ام یـدواری سـه گـروه مـورد مطالعـه وجـود نداشـت
(354/0=p). بعد از انجام مداخله اختلاف معنادار ی بین میانگین ها ی امیدواری هر سه گروه وجود داشت (004/0=p).

1268732239263

Downloaded from jne.ir at 10:29 +0330 on Wednesday October 11th 2017

Downloaded from jne.ir at 10:29 +0330 on Wednesday October 11th 2017

نتیجهگیری: آموزش به بیمار همراه با پیگیر ی تلفنی بعد از ترخیص توسط پرسـتار بـه طـور معنـاداری باعـث افـزایش امیدواری بیماران نارسا یی قلب ی می شود و این نوع مداخله کم هز ینه می تواند جهت ارتقای ام یدواری بیماران نارسا یی قلب ی بعد ازترخی ص مؤثر باشد.

کلید واژه ها: نارسایی قلبی، آموزش حین ترخیص، پیگیر ی تلفنی توسط پرستار، امیدواری

تاریخ دریافت: 1/12/1391 تاریخ پذیرش: 21/2/1392

– دانشکده پرستاری، دانشگاه علوم پزشکی بقیه اﷲ (عج)، تهران، ایران
– دانشجوی دکترای پرستاری، مربی دانشکده پرستاری، دانشگاه علوم پزشکی بقیه اﷲ (عج)، تهران، ایران (نویسنده مسؤول)
rnehrir1739@yahoo.com :پست الکترونیکی
– مرکز تحقیقات الکتروفیزیولوژی مرکز آموزشی تحقیقاتی- درمانی قلب و عروق شهید رجایی، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایران
– دانشکده پرستاری، دانشگاه علوم پزشکی ارتش، تهران، ایران
مقدمه

پیشرفت تکنولوژی و مراقبتهای پزش کی منجـر بـهتغییر مراقب تهای سلامت ی از افـراد بـا بیمـاریهـای حـاد وعفونی به سمت بیماران با بیماریهای مزمن شده است (1). شمار افراد مبتلا به یک یا چند بیماری مزمن در سال 2005 حدود 133 م یلیون نفر در آمریکا تخم ین زده شد که یکـی ازاین بیماریهای مزمن نارسایی قلبـی مـی باشـد . علـی رغـمپیشرفتهای درمان ی م یزان مرگ و میـ ر و نـاتوانی ناشـی ازنارسایی قلبی همچنان بالا باقیمانده است (2). میزان شـیوع و بروز این بیماری افزا یش قابل توجـهای در طـول 5 سـالگذشته داشته است (3و4). به طور کلی انتظار می رود کـ ه بـامـسن شـدن جمعیـت و بهبـود میـزان بقـا بیمـاران بعـد از انفارکتوس میوکـ ارد شـمار افـراد مبـتلا بـه نارسـایی قلبـی افزایش یابد (5). م یزان مرگ و میـ ر ناشـی از عـوارض ایـ ن بیماری که شا یعترین علت بـستری شـدن افـراد بـالای 65 است، سال یانه 300000 نفر در آمر یکا می باشد که این م یـ زان افزایش 145 در صدی را در 2 دهه گذشته نشان می دهد (5).
هزینههای مستق یم و غی رمـستقیم ناشـی از ا یـن بی مـاری درکشور آمر یکا سال یانه 2/33 میلیارد دلار تخمین زده می شـود (6). نارسا یی قلب ی مانند سا ی ر بیماری های مزمن قابل درمـاننیست و جهت بیشتر درما نهـ ا بـه سـمت مـدیریت فرآینـد بیماری و امر مراقبت از خود می باشـد . طبـق مطالعـات امـر خودمراقبتی و تمکین بیماران نارسـایی قلبـی، همچنـان بـهعنوان یک مش کل مطرح می باشد و نیاز است کـ ه پرسـتاراندر ارتباط با فاکتورهای تأثیرگذار بر امـر مراقبـت از خـود دربیماران نارسا یی قلبـی اطلاعـات کـافی جهـت ارایـ ه بهتـرمراقبت داشته باشند (1و7). به طور کلی اطلاعـات ک مـی دررابطه با جنبههای روانشناسی مـؤثر بـر خطـر ، پیـ شرفت ودرمان بیماری نارسـایی قلبـی وجـود دارد. طبـق مطالعـاتامی دواری یک ی از فاکتوره ای روان شناس ی مه م در ام ر مراقبت از خود می باشد (8). امـر مراقبـت از خـود بـه منـابعبیرونی و درونی موجود در افراد در مـرتبط مـی باشـد . وجـود امیدواری به عنوان یک منبع درونی روان ی کـ ه بـا اهـداف و انتظارات آینده در ارتباط می باشد مم کن است بـر رفتارهـای شخص نیز تأثیرگذار باشد . بیش از 20 سـال مـی باشـد کـ ه تـأثیر فوایـد امیـدوار ی روی وضـعیت سـلامتی و بهبـودی شناخته شده است. ام یـدواری یکـی از مـسایل روانشناسـی است که گفته شده با مـواردی نظ یـ ر امـر مراقبـت از خـود،سازگاری با بیماری و رفتارهـای مثبـت سـلامتی در ارتبـاطمی باشد. همچنین مطالعات زیادی نشان دادهاند کـ ه ارتبـاطمثبتی ب ین کیفیت زندگ ی، ام یدواری، حما یت اجتماعی و امـرمراقبت از خود وجود دارد. از آنجا یی که نارسایی قلبـی یـک بیماری مزمن و غیرقابل درمان مـیباشـد لـذا ا یـن بیمـارانممکن است احساس ناامیدی را به علت کاهش توانایی هـای فیزیکی، تغ ییردر عملکردها و نقش اجتمـاعی داشـته باشـند (1و4). ناام یدی حالت تکاندهندهای اسـت کـ ه بـا احـساسعدم امکانات، ناتوانی و بیعلاقگی آشکار می شود و فـرد دراثر ناام یدی به شدت غیر فعال شده و نمیتواند موقعیت هـای زندگی را بسنجد و در نتیجه ا ین مشکلات قدرت تطب یـق بـاتغییـرات زنـدگی را نـدارد (9). ثابـت شـده اسـت کـه بـین خوشبینی، ام ید و سلامتی همبستگ ی معناداری وجـود دارد. افراد خوشبین و امیدوار با بهـرهگ یـری از راهب ردهـای ک نـار آمـدن م ؤثرتر ماننـد ارزی ابی مج دد و مـسأله گ شایی ب ا فشارهای روان ی بهتر کنـار مـی آینـد و سـبک هـای ز یـستی سالم تری دارند (10و11). مطالعات ک مـی در زمینـه بررسـی امیدواری در افراد با بیماریها مزمن وجود دارد. در مطالعـاتپزشکی امید به عنوان یک سـاختار پو یـا کـه مم کـ ن اسـتتحت تـأثیر متغ یر هـای خـارجی و یـا تغ ییـر شـرایطی مثـلفازهای بیماری باشد در نظر گرفته شـده اسـت و ام یـدواری اغلب به عنوان یک حالت مهم ذهنی تأثیرگذار بـر عملکـ رد افراد و نگـرش آن هـا بـه زنـدگی لحـاظ گردیـ ده اسـت. در پرستاری امیدواری اغلب به عنوان یک سـاختار یکپارچـه یـا حالت ذهنی و ن یـز بـه عنـوان یـک مفهـوم چنـد بعـدی بـاپاسخ های رفتار ی، شناخت ی و احـساسی تع یـین شـده اسـت. یکی از مسؤولیتهای مهم تعریف شده پرسـتاری نیـ ز ایـ ن است که پرستار باید چگونگ ی پاسخ روانی بیماران به بیماری مزمن که مم کن است بر امر مراقبت از خود تأثیرگـذار باشـدرا بداند. ارتقا حس کنترل شخصی و فهم و درک از بی مـاری می تواند باعث افزایش ام یـدواری و امـر مراقبـت از خـود دربیماران نارسایی قلب ی شـود امـا آمـوزش بـه تنهـایی بـرای افزایش رفتارهای خـودمراقبتی کـافی ن مـی باشـد (12و13).
1268732239263

Downloaded from jne.ir at 10:29 +0330 on Wednesday October 11th 2017

Downloaded from jne.ir at 10:29 +0330 on Wednesday October 11th 2017

ثابت شده است که بیماران بعد از ترخیص از بیمارستان دچارمشکلات متعددی از جملـه مـشکلاتی در رابطـه بـا نحـوهفعالیتهای روزانـه، عـدم اطمینـان و اضـطراب، مـشکلات عاطفی و احساسی، کمبود دانش و آگـاهی، داروهـا و رژیـ م غذایی می شوند. در سال هـای اخ یـر تمر کـز اکثـر پـروژه هـا معطوف به برنامـه هـای بعـد از تـرخیص بـا هـدف کـ اهش
1268732239263

Downloaded from jne.ir at 10:29 +0330 on Wednesday October 11th 2017

Downloaded from jne.ir at 10:29 +0330 on Wednesday October 11th 2017

عوارض بعد از ترخیص می باشد (14). مراقبت پیگیـ ر سـریعاً بعد از ترخیص یکـی از مهـم تـرین را ههـ ا بـرای ک مـک بـهبیماران نارسایی قلبی جهت پیشگیری از بدتر شدن بی مـاری می باشد. هرچند آموزش دادن و یا نوشتن دسـتورالعمل هـا وموارد آموزشی در طول بستری در بیمارستان و حین ترخ یص به بیمار و همراهـان آنهـا بـه عنـوان اولـین قـدم اساسـی محسوب می شود اما اینها کافی ن یست و بیمار با یـد پ یگ یـری شود (16-14). در ا ین میان پیگیری تلفن ی به عنوان یکی ازشاخههای پرستاری از راه دور میتواند مف ید باشد. پرسـتاری از راه دور خود یکی از شاخههای پزشـکی از راه دور اسـت وبه ص ورت برآوردن نیاز هـای سـلامتی بیمـاران ، همـاهنگی، مــدیریت و ارایــه خــدمات مراقبتــی از طریــق تکنولــوژی ارتباطات و اطلاعات علی رغـم موانـع فرهنگـی، اجتمـاعی، زمانی و جغرافیایی تعریف شده است. در پرسـتاری از راه دوراز ابزارها ی ارتباطی ز یادی استفاده می شود که یکـی از ایـ ن ابزارهای ارتباط ی تلفن می باشد (17). مطالعات ز یـادی مـؤثر بود تلـه مانیتورینـگ و پیگ یـری تلفنـی سـاختار یافتـه را دربیمــاران نارســا یی قلبــی نــشان دادنــد (2،6،14و20-17). پیگیری تلفن ی توسط پرستار به عنوان ابزاری مناسـب بـرای تبادل اطلاعات، دادن آموزشها و آگاهیهای سلامت ی، اداره کردن علایم و نشانههای بیماری، تشخیص سر یع عـوارضو اطمینان بخش یدن به بیمار و خانواده بیمار به کار مـی رود و سبب افزا یش ارتباط بین بیمار و مراقبین سـلامتی مـی شـود (14). Clark و همکـاران در یـک مطالعـه کـه شـامل 14 مطالعه از مداخلات تلفنی در زمینه نارسا یی قلب ی بود کاهش کل ی 21 درص دی را در پ ذیر شه ا مج دد و ک اهش 20 درصدی را در میزان مرگ و میر بیماران نشان دادند و فوایـ د ای ن ن وع م داخلات را ب رروی کیفی ت زن دگی و ک اهش هزینهها نیز گزارش کردند. هر دو نوع مـداخلات در مطالعـهClark هــم پیگیــری تلفنــ ی ســاختار یافتــه و هــم تلــهمانیتورینگ اثرات یکسانی را داشـتند (17). فـراهمکننـدگانمراقبت سلامت ی با ید بیماران نارسـایی قلبـی را در تنظـیم و رسیدن به اهداف و نیز شر کت کردن در امر مراقبت از خـوددر زم ینههای داشتن امید و مثبت نگـری، کـ اهش اسـترس،رژیم دارو یـی ، محـدودیت دریافـت مایعـات، رژ یـم غـذایی، برنامههای ورزش ی و قطع سـیگار تـشویق کننـد (1). طبـقنظریهMiller در رابطه با سازگاری با بیماریهای مـزمن،گفته شده بین ام یدواری، سلامت ی و بهبـودی ارتبـاط وجـوددارد. همچنینMiller بیان می کند بـین بـی حرک تـی کـ ه منجر بـه نـاتوانی در حـل مـشکل، تنظـیم اهـداف و اقـداممناست شود با ضعف و ناتوانی و کاهش اعتمـاد بـه نفـس و
ناامیدی ارتباط وجـود دارد و اینهـا نهایتـاً منجـر بـه ندیـ دن علایم بهبود ی و یأس و نومید شدن مـی شـوند (21). ثابـتشده اقدامات پرستاری نظ یر آموزش، مشاوره، مزاح کردن بـابیمار، کمک به بیمار برا ی رس یدن به حداکثر فعال یت، تشو یق به اجتماع ی شدن و تکنیکهای ر یلکسیش، تقو یت معنو یـ ت بیمار، ارتباط با خـانواده بیمـار، دوسـتان و سـایر همراهـان،احساس وصل بـودن بـه یـک منبـع عظـیمتـر در افـزایش امیدواری مؤثر هستند (12و22). تا الان مطالعهای در ارتبـاطبا تـأثیر پیگ یـری تلفنـی بـرروی م یـ زان ام یـدوار ی بیمـارانصورت نگرفت ه است . انتظار می رود که با بـه کـارگیری روشپیگیری تلفن ی بعد از ترخیص بیماران نارسا یی قلبـی، بتـوانامر مراقبت از خود و امیدواری ا یـن بیمـاران را افـزایش داد . همان طور که اشاره شد دو عامـل خـودمراقبتی و ام یـدواری اثرات تعامل ی با هم دارند و می توان با داشـتن ارتبـاط مـداوم با بیمار بعد از ترخیص و حمایت او باعث افزایش ام یدواری ودر نت یجه آن افزایش امر مراقبت از خود شد و از طرف دیگـر ه م ب ا پیگی ر ی بیم ار بع د از ت رخیص و اف زایش ت وان خودمراقبتی بیمـار شـاهد افـزایش ام یـدواری آنهـا باشـیم. مطالعات ز یادی در زمینـه آمـوزش بـر جنبـه هـای مختلـف بیم اری نارس ایی قلب ی ص ورت گرفت ه ام ا هن وز ش اهد مطالعهای در راستای بررس ی تأثیر آموزش و پیگ یـری تلفنـی بر پیامدهای این بیماری نبود هایم. لذا مطالعه حاضر با هـدفتأثیر آمـوزش و پیگ یـری تلفنـی توسـط پرسـتار بـر میـ زان امیدواری بیماران نارسا یی قلبی انجام شده است.

روش مطالعه

1268732239263

Downloaded from jne.ir at 10:29 +0330 on Wednesday October 11th 2017

Downloaded from jne.ir at 10:29 +0330 on Wednesday October 11th 2017

  • 1

پاسخ دهید